
Có những mặt bằng mà chỉ cần đặt sai một món đồ lớn, căn hộ lập tức ngắn đi.
Một lưng sofa quay vào cửa. Ngoài ra, một hệ tủ nhô ra đúng điểm nhìn. Bàn ăn đặt ngang giữa trục. Tất cả đều có thể khiến một không gian vốn có chiều sâu trở nên bị chia thành nhiều đoạn.
Vì vậy, với thiết kế nội thất chung cư The Matrix One, tôi thích bắt đầu bằng một đường rất đơn giản trên mặt bằng:
Từ lúc bước vào, mắt có thể đi được bao xa?
Trục nhìn dài không có nghĩa là phải tạo một căn nhà trống. Bên cạnh đó, nó chỉ có nghĩa đồ nội thất, lưu trữ và ánh sáng phải biết đứng đúng vị trí để không cắt mất ưu thế vốn có của mặt bằng.
Khi chiều sâu được giữ, căn hộ thường rộng hơn về cảm giác mà không cần sử dụng thủ thuật trang trí quá nhiều. Đây cũng là một nguyên tắc Art Home áp dụng trong thiết kế nội thất chung cư cao cấp: trước khi lựa chọn phong cách, cần đọc mặt bằng, luồng di chuyển, tỷ lệ đồ và những hướng nhìn quan trọng của căn hộ.
Trục nhìn nên được xác định trước khi kê sofa và bàn ăn

Điều tôi thường làm là đứng ngay vị trí cửa và nhìn vào nhà trước.
Mắt gặp gì đầu tiên?
Nếu là cạnh một chiếc tủ cao, cảm giác bị chặn sẽ đến rất nhanh. Trong trường hợp là lưng sofa lớn, khu phòng khách dễ giống một “khối” đứng giữa nhà.
Thay vào đó, lối vào có thể tạo một khoảng đệm nhẹ. Hệ tủ giày nằm theo tường. Sau đó trường nhìn mở dần về khu sinh hoạt chung.
Không cần nhìn thấy toàn bộ căn hộ. Đồng thời, nhưng cần có một điểm sáng hoặc một chiều sâu đủ để người bước vào cảm thấy không gian tiếp tục đi về phía trước.
Một trục nhìn tốt không nhất thiết phải hoàn toàn thẳng. Đồng thời, nó có thể được dẫn bằng cạnh thảm, hướng sofa, ánh sáng hoặc một mảng vật liệu. Mấu chốt là mắt không bị chặn bởi những khối cao không cần thiết. Trong thực tế, tôi thường đánh dấu các điểm đứng chính: cửa vào, sofa, bàn ăn và bếp để kiểm tra mỗi góc nhìn trước khi chốt đồ. Cách kiểm tra không gian từ nhiều điểm đứng cũng nằm trong phương pháp thiết kế của KTS Nguyễn Trung Thành, khi tỷ lệ, luồng đi và cảm nhận thị giác được giải quyết trước các lớp trang trí.
Phòng khách – bàn ăn – bếp nên là một chuỗi, không phải ba “phòng” đặt cạnh nhau

Với tôi, điều nên tránh là dùng ba bộ ngôn ngữ khác nhau cho khách, ăn và bếp.
Nếu phòng khách là veneer tối, bàn ăn lại một tông gỗ hoàn toàn khác và bếp thêm một hệ màu thứ ba, trục dài sẽ bị chia bằng chính vật liệu.
Tốt hơn là dùng một vài vật liệu chính rồi thay đổi cách xuất hiện của chúng.
Gỗ có thể nằm ở hệ tủ. Đá xuất hiện ở đảo bếp hoặc bàn phụ. Vải làm mềm sofa. Kim loại chỉ nhấn ở vài điểm.
Như vậy, ba chức năng khác nhau vẫn thuộc về cùng một không gian.
Có thể xem cách nguyên tắc này được triển khai trong dự án căn hộ chị Phương tại Vinhomes Ocean Park, nơi phòng khách, bàn ăn, đảo bếp và hệ tủ được tổ chức trên cùng một không gian mở nhưng vẫn giữ vai trò riêng của từng khu vực.
Bếp cần gọn khi nhìn từ phòng khách
Trong mặt bằng mở, bếp luôn nằm trong tầm nhìn.
Vì thế, lưu trữ thiết bị nhỏ, đồ khô và vật dụng hàng ngày rất quan trọng. Theo tôi, nên ưu tiên pantry hoặc hệ tủ cao có thể “giấu” phần hậu cần.
Một căn bếp đang được sử dụng không thể lúc nào cũng như ảnh chụp. Ngoài ra, thiết kế tốt phải chấp nhận điều đó và cho người dùng chỗ để cất nhanh.
Ba khu vực cần có nhịp thay đổi vừa đủ. Ngoài ra, có thể chung nền sàn nhưng khác ánh sáng; cùng một nhóm vật liệu nhưng đổi tỷ lệ; hoặc dùng bàn ăn làm điểm chuyển. Nếu mọi khu đều cố có một “feature wall” riêng, trục dài sẽ bị chia thành nhiều đoạn và mất cảm giác liên tục vốn là lợi thế của mặt bằng.
Tỷ lệ sofa và bàn ăn quyết định nhịp của trục dài

Đồ càng lớn chưa chắc căn hộ càng sang.
Trong một trục dài, tôi thường muốn các món lớn có chiều cao tương đối thấp. Sofa lưng thấp giữ mắt đi tiếp. Ghế đơn nhẹ hơn một chiếc sofa phụ lớn. Bàn ăn đủ số ghế nhưng không cần dư chiều rộng quá nhiều.
Khoảng trống giữa các món cũng quan trọng.
Nếu sofa và bàn ăn gần nhau quá, hai khu vực dính vào nhau. Bên cạnh đó, trong trường hợp xa quá, căn phòng lại có khoảng chết.
Tỷ lệ đúng tạo ra nhịp: ngồi – di chuyển – ăn – bếp – nhìn ra ngoài.
Tôi còn quan tâm khoảng cách giữa hai nhóm đồ. Nếu sofa kết thúc quá gần bàn ăn, khu sinh hoạt chung bị dồn; nếu cách quá xa, giữa phòng xuất hiện khoảng chết. Thảm, bàn console hoặc đèn thả có thể giúp định nhịp, nhưng trước hết kích thước đồ phải đúng. Trang trí không thể sửa được một tỷ lệ cơ bản sai.
Khi diện tích và khoảng cách giữa các vùng chức năng lớn hơn, bài toán tỷ lệ còn cần được kiểm soát ở quy mô toàn căn hộ. Có thể xem thêm cách Art Home xử lý tỷ lệ đồ nội thất và khoảng chuyển tiếp trong căn hộ diện tích lớn.
Hệ lưu trữ lớn nhưng phải nhẹ về thị giác

Căn hộ gia đình luôn cần tủ.
Nhưng một bức tường toàn tủ nếu chia cánh quá nhiều hoặc dùng quá nhiều vật liệu sẽ trở thành một “mặt tiền” nặng.
Về cách xử lý, tôi thích gom lưu trữ thành những khối lớn, đường chia rõ và ít. Ngoài ra, tay nắm có thể ẩn hoặc tối giản. Chỉ một vài hốc mở nếu thật sự cần trưng bày.
Những mặt tủ gần trục nhìn chính cũng nên giữ yên hơn.
Khi hệ tủ gần với tường về cảm giác, dung lượng có thể rất lớn mà không khiến căn phòng chật.
Hệ tủ dài nên được chia theo nhịp kiến trúc, không chia theo từng ngăn công năng bên trong. Cánh có thể lớn hơn và ít đường chỉ, trong khi cấu tạo bên trong vẫn chia nhỏ. Cách này giúp mặt đứng yên hơn. Những vị trí mở nên có chủ đích để trưng bày vài món, thay vì biến cả hệ thành kệ decor dễ gây rối.
Phòng làm việc nên nối với nhịp căn hộ nhưng đủ tách để tập trung

Làm việc tại nhà ngày càng trở thành một nhu cầu thật, không phải một chiếc bàn phụ.
Nếu có phòng riêng, tôi vẫn muốn nó có liên hệ với phần còn lại của căn hộ bằng vật liệu. Tuy nhiên, ánh sáng, ổ điện, phông nền và lưu trữ tài liệu cần được xử lý theo công việc.
Nếu chỉ có một góc nhỏ, nên đặt nó ở nơi ít bị luồng đi cắt qua.
Một vị trí nhìn đẹp nhưng ngay cạnh TV chưa chắc là vị trí làm việc tốt.
Nếu phòng làm việc nằm cuối hoặc bên cạnh trục chung, cửa kính hoặc vách trượt có thể giữ cảm giác liên thông khi không sử dụng. Tuy nhiên, cần tính cả âm thanh và ánh sáng màn hình. Một không gian nhìn đẹp từ phòng khách nhưng khiến người làm việc bị phản sáng hoặc mất tập trung thì chưa phải giải pháp tốt.
Với gia đình thường xuyên làm việc tại nhà, những yêu cầu này nên được tính cùng thói quen sinh hoạt của các thành viên. Art Home phân tích sâu hơn cách tổ chức home office trong căn hộ gia đình mà vẫn giữ sự riêng tư và kết nối.
Bảng vật liệu cho căn hộ trung – cao cấp nên tập trung vào vài lớp chính

Ở bước này, tôi thường không cần quá nhiều vật liệu để làm một căn hộ có chiều sâu.
Một tông gỗ chủ đạo, một hoặc hai nhóm đá, vải có texture và chút kim loại thường đã đủ.
Ở đây, điều đáng lưu ý là bề mặt nào nên nổi, bề mặt nào nên lùi.
Trong không gian có trục nhìn dài, nếu mỗi đoạn lại có một vật liệu “đặc biệt”, mắt sẽ liên tục dừng lại. Cuối cùng chiều sâu bị chia vụn.
Trong nhiều trường hợp, tôi ưu tiên chọn một vật liệu nền, một vật liệu tạo độ ấm và một vài điểm nhấn. Đồng thời, khi trục nhìn dài, cùng một bề mặt sẽ xuất hiện ở nhiều góc nên tính nhất quán rất quan trọng. Việc lặp lại có kiểm soát giúp căn hộ liền mạch; thay vật liệu liên tục theo từng phòng lại khiến trục dài bị đứt.
Sơn mài nên đặt ở nơi kết thúc hoặc làm chậm trục nhìn

Một trục nhìn dài luôn cần điểm để mắt dừng lại.
Điểm đó không nhất thiết là TV hoặc một mảng đá lớn.
Tôi thích ý tưởng dùng nghệ thuật.
Một bức tranh sơn mài có độ sâu bề mặt đủ để người ta nhận ra từ xa, nhưng khi tiến lại gần lại có thêm chi tiết để xem. Bên cạnh đó, đặt ở mảng tường cuối hoặc hơi lệch trục có thể tạo một điểm neo rất tự nhiên.
Quan trọng là tác phẩm không nên quá lớn đến mức biến thành “biển hiệu” của căn phòng.
Hộp trà hoặc vật phẩm sơn mài nhỏ hơn có thể nằm ở console gần khu ăn, tạo một điểm chậm khác trong hành trình qua căn hộ.
Ngoài tranh, một hệ tủ sơn mài mảnh và dài có thể trở thành điểm kết thúc rất tốt cho trục nhìn. Nó vừa chứa đồ, vừa tạo một mặt đứng có chiều sâu. Ở đây, tôi thích đặt hệ tủ hơi lệch trục chính để mắt có điểm dừng nhưng luồng đi vẫn thông.
Tỷ lệ ở đây rất quan trọng. Tủ quá sâu hoặc quá cao sẽ chặn cảm giác dài của căn hộ. Vì vậy, hệ tủ sơn mài nên được chia mảng gọn, dùng màu đủ sâu và kết hợp ánh sáng hắt nhẹ để nó kéo mắt đi đến cuối trục thay vì dựng thành một bức tường nặng.
Hệ tủ sơn mài có thể làm rất tốt vai trò “điểm dừng” nếu được đặt ở cuối trục hoặc một góc chuyển. Ngoài ra, theo kinh nghiệm của tôi, tôi thường chọn một hệ console, tủ trà hoặc tủ trang trí thấp với cánh sơn mài, để mắt có lý do dừng lại trước khi chuyển sang khu khác. Độ bóng và màu sâu cần được cân bằng với nền đá, gỗ và ánh sáng xung quanh.
Chiếu sáng cũng cần đi theo trục thay vì rải đều trên trần

Ban đêm, trục nhìn không còn được kéo bởi ánh sáng cửa sổ như ban ngày.
Lúc đó, hệ đèn phải tạo lại nhịp.
Phòng khách có thể dịu hơn. Bàn ăn có một vùng sáng tập trung. Bên cạnh đó, bếp đủ sáng để thao tác. Cuối trục có một điểm nhấn nhẹ.
Nếu cả trần cùng sáng, căn hộ sẽ phẳng.
Ánh sáng có thể nhấn nhịp bằng cách làm rõ từng vùng sử dụng mà vẫn giữ liên tục. Đèn thả bàn ăn tạo một điểm thấp, ánh sáng gián tiếp ở phòng khách làm nền, còn bếp cần sáng chức năng hơn. Nếu mọi khu đều dùng cùng một lưới downlight, trục dài dễ trở thành phẳng và thiếu thứ bậc.
Với những căn hộ có cửa kính lớn, nhịp chiếu sáng ban đêm còn cần được tính cùng điều kiện ánh sáng và tầm nhìn ban ngày. Có thể xem thêm cách Art Home tổ chức ánh sáng và tầm nhìn trong căn hộ chung cư như hai phần của cùng một bố cục.
Tối ưu chi phí bằng cách ưu tiên những yếu tố tạo chiều sâu thật
Với bài toán này, tôi ưu tiên ngân sách cho mặt bằng, sofa, bàn ăn, hệ tủ, rèm, vật liệu trên mặt đứng lớn và ánh sáng.
Đây là những thứ trực tiếp quyết định trục nhìn.
Một vài đồ decor có thể mua sau. Ngoài ra, một mảng vật liệu quá phức tạp cũng có thể giản lược nếu nó không giúp công năng hoặc tỷ lệ tốt hơn.
Tối ưu không phải giảm hết. Nó là biết chi tiết nào thực sự làm căn hộ tốt lên.
Thay vì chi nhiều cho nhiều feature wall, nên đầu tư vào những thành phần xuất hiện xuyên suốt: tỷ lệ đồ, hệ tủ dài, ánh sáng và vài bề mặt chính. Đây là các yếu tố người sử dụng nhìn thấy từ nhiều góc. Chẳng hạn, một quyết định đúng ở đây thường tạo giá trị lớn hơn nhiều điểm trang trí nhỏ nhưng chỉ đẹp trong một khung hình.
Quy trình thiết kế tại Art Home
Chúng tôi bắt đầu từ nhu cầu và mặt bằng hiện trạng. Sau khảo sát, phương án sơ bộ xác định luồng đi, đồ lớn, lưu trữ và các trục nhìn chính.
Khi mặt bằng được thống nhất mới phát triển 3D về màu sắc, ánh sáng và vật liệu. Hồ sơ kỹ thuật sau đó phải đưa các quyết định này về kích thước có thể thi công.

Với trục dài, mặt bằng và 3D cần được kiểm tra từ nhiều góc camera, không chỉ góc hero. Tôi muốn xem từ cửa vào, từ sofa nhìn về bếp và ngược lại. Sau đó hồ sơ kỹ thuật mới thể hiện được sự liên tục của cao độ, hệ tủ, trần và vật liệu mà không bị đứt ở các điểm giao.
Liên hệ tư vấn thiết kế nội thất chung cư The Matrix One
Nếu đang chuẩn bị hoàn thiện căn hộ, hãy gửi mặt bằng trước.
Từ mặt bằng, kiến trúc sư có thể nhìn rất nhanh những đường đi chính, vị trí đồ lớn và điểm nào có nguy cơ làm không gian bị chia.
Tôi nghĩ một căn hộ có chiều sâu tốt không cần liên tục chứng minh mình rộng.
Chỉ cần khi bước vào, mắt được đi tự nhiên qua không gian mà không bị chặn bởi những thứ đáng lẽ nên đứng sang một bên.
Mặt bằng và một video đi từ cửa vào tới cửa kính là dữ liệu rất tốt cho buổi tư vấn đầu tiên. Ngoài ra, nó giúp nhận ra ngay trục chính, những vật cản và khoảng chuyển. Nếu đã có đồ muốn giữ lại, hãy gửi kích thước vì chỉ một chiếc sofa hoặc bàn ăn lớn cũng có thể thay đổi toàn bộ nhịp của không gian.
Câu hỏi thường gặp về thiết kế nội thất The Matrix One
Không nhất thiết. Bên cạnh đó, tV nên phục vụ thói quen sử dụng trước. Nếu đặt cuối trục khiến mọi đồ phải quay theo một hướng bất tiện, có thể chọn vị trí khác và dùng nghệ thuật hoặc ánh sáng làm điểm dừng thị giác.
Có thể nếu chia mặt đứng quá vụn, quá sâu hoặc nằm đúng trục chính. Hệ tủ lớn đặt ở tường phụ, xử lý liền mạch và đúng tỷ lệ thường có thể tăng lưu trữ mà vẫn nhẹ.
Phụ thuộc mặt bằng và số người sử dụng. Ngoài ra, bàn chữ nhật thường hỗ trợ hướng dài rõ hơn; bàn tròn có thể làm mềm điểm chuyển. Quan trọng nhất là khoảng kéo ghế và luồng đi.
Mặt bằng, ảnh hiện trạng, số người sử dụng, nhu cầu tiếp khách/làm việc, đồ muốn giữ lại, khoảng đầu tư và bản vẽ kiến trúc – cơ điện nếu có.
